Olsztyn · Warszawa · Cambridge
Kontakt

Rocznik 1975 · Socjolog

Dariusz
Jemielniak

Badam, jak internet wytwarza wiedzę, niewiedzę i nasze sposoby współpracy. Wikipedia, AI, antynauka i otwarta współpraca to wątki, za które wciąż ciągnę.

WikipediaENPLDE

Portret Dariusza Jemielniaka
fig. 01 autor, w swoim środowisku
§
02

O mnie

Zacząłem od pracowników wiedzy i programistów, a potem zaniosło mnie do Wikipedii, gdzie spędziłem lata jako etnograf wewnątrz projektu. Tak powstała książka Common Knowledge? (Stanford, 2014). Od tamtej pory zadaję tę samą rodzinę pytań w różnych wariantach: jak współpracują obcy ludzie na ogromną skalę, co liczy się jako ekspertyza i co dzieje się, gdy do pokoju wchodzą boty, trolle i modele generatywne.

Obecnie piszę o antynauce, architekturze niewiedzy i społecznych konsekwencjach AI. W 2013 r. założyłem grupę NeRDS w Akademii Leona Koźmińskiego, kieruję katedrą MINDS, a obok prowadzę niewielką firmę zajmującą się fotografią sportową z udziałem AI. Mam żonę Natalię Banasik-Jemielniak, psycholożkę zajmującą się ironią.

Zasiadam w radach (przez dekadę w Wikimedia Foundation, obecnie w EIT i w Centrum Nauki Kopernik) i recenzuję wnioski grantowe dla Komisji Europejskiej. Pisuję także felietony w Nowej Fantastyce, kiedy chcę pomyśleć o kosmosie, nanotechnologii albo dziwności życia cyfrowego bez przypisów.

§
03

Czym się zajmuję

Wikipedia i otwarta współpraca

Dwadzieścia lat etnografii i badań nad zarządzaniem wewnątrz encyklopedii, z której wszyscy korzystają, lecz mało kto ją rozumie. Najnowsze teksty w Nature, Computer i IEEE Spectrum.

AI w społeczeństwie

Uprzedzenia płciowe i rasowe w generatorach obrazów, AI w pracy akademickiej, granice praw robotyki Asimova i to, co dzieje się z ekspertyzą, gdy modele potrafią ją podrobić.

Thick big data

Metodologia, która odmawia wyboru między obliczeniową socjologią a etnografią i jest antropologicznym scyzorykiem szwajcarskim wykorzystywanym przez UNESCO. Książka wydana przez Oxford University Press.

§
04

Wybrane książki

2026 Routledge

Anti-Science

Krótka, paląca książka o społecznych mechanizmach odrzucania nauki. W przygotowaniu.

2025 Palgrave

Using AI in Academic Writing and Research

Praktyczny i etyczny przewodnik dla naukowców korzystających z generatywnej AI. Z Eldarem Haberem, Arturem Kurasińskim i Aleksandrą Przegalińską.

2020 Oxford University Press

Thick Big Data

Cyfrowe nauki społeczne bez wyboru między skalą a głębią.

2020 MIT Press

Collaborative Society

O formie społecznej stojącej za Wikipedią, open source i kooperatywami platformowymi. Z Aleksandrą Przegalińską. W rankingu 20 najważniejszych książek roku według tygodnika Polityka.

2014 Stanford University Press

Common Knowledge?

Etnografia Wikipedii. Książka, która rozpoczęła karierę badawczą wewnątrz encyklopedii.

§
05

Najnowsze teksty

Pełna lista publikacji w Google Scholar →

§
06

Wystąpienia i media

Wystąpienia plenarne

Regularnie wygłaszam keynote'y o AI, otwartej współpracy i społeczeństwie cyfrowym. Ostatnie miejsca: Wikimania (Katowice, 2024), Telus International Summit (Wiedeń), NISO (USA), Bibliothèques Européennes de Théologie (Lwów), Madeira ITI, Uniwersytet Viadrina i Universidad Autónoma de Madrid.

Biznes i polityka publiczna

Wystąpienia i konsultacje między innymi dla firm Rossmann, Samsung, BNP Paribas, Nationale-Nederlanden i klientów z sektora energetycznego, a także dla Ministerstwa Nauki, Komisji Europejskiej i Wikimedia Foundation.

Media

Cytowany w Wired, The New York Times, Der Spiegel, Forbes, Slate, Inside Higher Ed i w polskich mediach (Newsweek Polska, Gazeta Wyborcza, TVN, Polsat). Prowadzę felieton popularnonaukowy w Nowej Fantastyce.

§
07

Kontakt

Otwarty na keynote'y, współpracę, opiekę doktorancką i poważne pytania o niewiedzę.